Tiếp nối chương trình nghị sự sau hai ngày làm việc, sáng ngày 7/11/2026, Đại hội Đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X (nhiệm kỳ 2026 – 2031) bước vào ngày làm việc thứ ba tại Học viện Phật giáo Việt Nam (xã Bình Lợi, TP.HCM) trong không khí trang nghiêm và trọng thể.
Sự kiện có sự chứng minh tham dự của chư Tôn túc giáo phẩm Hội đồng chứng minh, Hội đồng Trị sự, các Ban, Viện Trung ương, lãnh đạo chính quyền các cấp, sự quy tụ của 1.645 đại biểu chính thức đại diện cho hơn 65.000 Tăng Ni và hàng triệu Phật tử cả nước cùng các cơ quan thông tấn, báo đài đưa tin. Đây cũng là lần đầu tiên trong lịch sử, Đại hội Đại biểu Phật giáo toàn quốc được ấn định tổ chức tại TP. Hồ Chí Minh.
Phát biểu khai mạc Đại hội, Trưởng lão HT. Thích Thiện Nhơn – Phó Pháp chủ Hội đồng Chứng minh, Chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam (GHPGVN) đã ôn lại chặng đường 45 năm lịch sử của Giáo hội với lòng tưởng nhớ đến ân đức của Đức Đệ nhất Pháp chủ Thích Đức Nhuận và Đức Đệ nhất Chủ tịch HĐTS Thích Trí Thủ. Bên cạnh đó, Hoà thượng đã đúc kết những dấu ấn thành tựu của Giáo hội suốt hành trình hơn 4 thập kỷ, nhất là những dấu mốc đào tạo Tăng Ni, các chương trình an sinh xã hội vượt mốc 7.500 tỷ đồng, nâng cao vị thế quốc tế qua 4 kỳ Đại lễ Vesak Liên Hợp Quốc và sự kiện thiêng liêng tôn trí Xá lợi Đức Phật cùng Xá lợi Bồ-tát Thích Quảng Đức năm 2025. Ngài cũng khẳng định quyết tâm nhiệm kỳ X: siết chặt đoàn kết, “lấy giới luật làm nền tảng, lấy trí tuệ làm sự nghiệp, lấy tinh thần phụng sự làm phương châm”, lấy chuyển đổi số và hội nhập làm đòn bẩy xây dựng Giáo hội trang nghiêm, phồn vinh cùng Dân tộc.
Đại diện lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, ông Trần Thanh Mẫn đã phát biểu chúc mừng Đại hội, ghi nhận những đóng góp tích cực của Giáo hội Phật giáo Việt Nam qua 45 năm đồng hành cùng dân tộc. Đồng thời, ghi nhận những thành tựu của Giáo hội trong việc thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; chủ động thích ứng với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đẩy mạnh hoạt động Phật sự và đối ngoại, góp phần khẳng định chính sách tự do tín ngưỡng, tôn giáo của Việt Nam. Ông đề nghị Giáo hội tiếp tục phát huy tinh thần phụng đạo, yêu nước; hướng dẫn Tăng Ni, Phật tử hành đạo đúng Hiến chương, pháp luật, tích cực tham gia an sinh xã hội. Đồng thời, phát huy dân chủ, đoàn kết, khắc phục những tồn tại và kiện toàn đội ngũ lãnh đạo có đạo hạnh, năng lực, đáp ứng yêu cầu Phật sự nhiệm kỳ mới. Ông cũng đề nghị các cấp, các ngành tạo điều kiện thuận lợi để Giáo hội và các tổ chức tôn giáo hoạt động đúng pháp luật, tiếp tục đồng hành cùng dân tộc, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc và phát triển đất nước.
Ban đạo từ, Đức Đệ tứ Pháp chủ GHPGVN – Đại lão Hòa thượng Thích Trí Quảng đã huấn thị Tăng Ni, Phật tử lấy giới luật, đạo hạnh làm nền tảng tu học và phụng sự. Hoà thượng nhấn mạnh, với những thành tựu đã được ghi nhận, không tự mãn mà phải phấn đấu hơn nữa để xứng đáng là một Tỳ kheo gương mẫu. Ngài tin tưởng, khi tất cả các vị tì kheo tích cực giữ gìn đạo hạnh thì Phật giáo sẽ vững mạnh hơn, đóng góp nhiều hơn cho đất nước và dân tộc. Ngài cũng kêu gọi tất cả Tăng ni, Phật tử phải noi gương chư tiền tối, chung tay đóng góp để xây dựng đất nước trước kỷ nguyên vươn mình.
Tiếp đó, Đại hội cử hành nghi thức trao tặng các danh hiệu khen thưởng cao quý của Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cho các tập thể, cá nhân Tăng Ni, cư sĩ Phật tử có thành tích xuất sắc. Trong đó có 6 Huân chương lao động hạng Nhất, 5 huân chương lao động hạng nhì, 9 Huân chương Đại đoàn kết dân tộc, 9 huân chương lao động hạng 3 cho tập thể và cá nhân có những đóng góp Phật sự nổi bật.
Về phía bằng khen của Thủ tướng chính phủ, được trao tặng cho 2 tập thể (Ban Hoằng pháp TW, Ban giáo dục TW) và 14 cá nhân. Về phía bằng khen của Bộ trưởng Bộ dân tộc tôn giáo được trao cho 7 tập thể (Ban Kinh tế TW, Ban Thông tin truyền thông TW, Ban Hướng dẫn Phật tử TW, Ban Kiểm soát TW, Viện Nghiên cứu, Ban điều phối Phật giáo Việt Nam tại Lào), và 19 cá nhân. Về phía bằng khen của Uỷ ban TƯ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đước trao cho 3 tập thể (Ban Tăng sự TW Giáo hội; Ban Nghi lễ TW, Phân ban Ni giới TW) và 35 cá nhân có thành tích xuất sắc. Những phần thưởng cao quý được trao tặng không chỉ tôn vinh thành tích của các tập thể, cá nhân – “những viên ngọc quý” của Giáo hội, mà còn là sự ghi nhận của Đảng, Nhà nước và xã hội đối với những đóng góp bền bỉ của Phật giáo Việt Nam trong sự nghiệp phụng sự nhân sinh, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc và phát triển đất nước.
Sau phần tuyên dương, khen thưởng, Đại hội trình chiếu video báo cáo tổng kết công tác Phật sự nhiệm kỳ IX (2022 – 2026), khái quát những thành tựu nổi bật của GHPGVN trên các lĩnh vực.
Trong đó, công tác từ thiện, an sinh xã hội đạt tổng giá trị hơn 7.500 tỷ đồng; hệ thống y tế và bảo trợ xã hội tiếp tục được mở rộng với gần 200 Tuệ Tĩnh đường, 700 phòng chẩn trị y học cổ truyền cùng nhiều cơ sở chăm sóc trẻ mồ côi, người cao tuổi và người có hoàn cảnh khó khăn.
Trên phương diện đối ngoại, Giáo hội tổ chức thành công Đại lễ Vesak Liên Hợp Quốc 2025 tại TP.HCM, khẳng định vị thế và năng lực hội nhập của Phật giáo Việt Nam. Sự kiện cung rước, tôn trí Xá lợi Đức Phật qua 9 tỉnh, thành phố thu hút hơn 17 triệu lượt người chiêm bái, tạo dấu ấn sâu rộng trong đời sống văn hóa, tâm linh.
Công tác Tăng sự và giáo dục tiếp tục được củng cố với gần 65.000 Tăng Ni, khoảng 19.000 cơ sở tự viện; tổ chức 47 Đại giới đàn với 18.819 giới tử thụ giới. Hoạt động đào tạo ghi nhận 1.366 Tăng Ni tốt nghiệp cử nhân, 44 thạc sĩ và 3 tiến sĩ Phật học. Cùng với đó, công tác hoằng pháp, hướng dẫn Phật tử và văn hóa được triển khai đồng bộ; hơn 3.000 đạo tràng duy trì sinh hoạt tu học, bốn đề án về pháp phục, kiến trúc, ngôn ngữ và di sản văn hóa Phật giáo được thúc đẩy.
Đặc biệt, chuyển đổi số từng bước đi vào công tác quản trị Giáo hội với hơn 40.000 hồ sơ Tăng Ni được số hóa. Trong lĩnh vực bảo vệ chủ quyền biển đảo, Giáo hội tiếp tục xây dựng, phát triển hệ thống chùa tại quần đảo Trường Sa, nâng tổng số lên 21 ngôi chùa, góp phần khẳng định sự hiện diện của Phật giáo Việt Nam nơi biên cương biển đảo. Những kết quả trên cho thấy phạm vi hoạt động ngày càng rộng và sự đóng góp đa dạng của Giáo hội trên các phương diện hoằng dương Chánh pháp, chăm lo cộng đồng, bảo tồn văn hóa, hội nhập quốc tế và đồng hành cùng dân tộc.
Báo cáo cũng chỉ ra những khó khăn, thách thức và tồn đọng của nhiệm kỳ qua; từ đó TT. Thích Đức Thiện đã vạch ra những hướng đi mới nhằm khắc phục và kiện toàn Giáo hội nhiệm kỳ X (2026 – 2031) với phương châm “Kỷ cương – Đổi mới – Hiệu lực – Hiệu quả”, qua 12 nhiệm vụ trọng tâm. Đột phá hàng đầu về mặt tổ chức là thông qua Hiến chương tu chỉnh lần thứ 8 nhằm tinh gọn bộ máy hành chính, đáp ứng mô hình chính quyền địa phương hai cấp và sáp nhập các ban, viện có chức năng trùng lặp. Bên cạnh đó, Giáo hội tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện, xây dựng cơ sở dữ liệu quản trị Tăng Ni, tự viện tập trung và phát triển hoằng pháp số. Song song đó, Giáo hội coi trọng đổi mới giáo dục Phật giáo, bảo tồn di sản văn hóa, phát triển nghiên cứu học thuật và chấn hưng đạo phong. Đồng thời, Giáo hội tiếp tục phát huy truyền thống phụng sự hộ quốc an dân, mở rộng an sinh xã hội, tích cực bảo vệ môi trường, nâng cao hiệu quả đối ngoại Phật giáo quốc tế, huy động nguồn lực doanh nhân Phật tử và hoàn thiện xây dựng Trụ sở Trung ương Giáo hội tại phường Đại Mỗ, TP. Hà Nội.
Sau các phiên họp của 2 Hội đồng, Đại hội đã chính thức suy tôn lãnh đạo Hội đồng Chứng minh (23 Trưởng lão Hoà thượng), Hội đồng Trị sự (235 uỷ viên chính thức và 40 uỷ viên dự khuyết). Trong đó, có 5 chư Ni trưởng được suy cử vào vị trí Uỷ viên thường trực Hội đồng Trị sự, gồm: NT. Thích Đàm Lan, NT. Thích Đàm Khoa, NT. Thích Như Thảo, NT. Thích Hoà Liên, NT. Thích Như Dung.
Tại lễ ra mắt, Đại lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn đại diện Hội đồng Trị sự khóa mới phát biểu nhận nhiệm vụ trước Đại hội, bày tỏ quyết tâm tiếp tục kế thừa thành quả các nhiệm kỳ trước, chung sức xây dựng Giáo hội ngày càng vững mạnh, đồng hành cùng dân tộc và đóng góp tích cực vào sự phát triển xã hội.
Phiên làm việc sáng ngày thứ ba khép lại trong tinh thần đoàn kết, thống nhất, hứa hẹn mang lại những nội dung quan trọng và quyết định mới trong phiên làm việc buổi chiều.
PV. HOA ĐÀM
Một số hình ảnh ghi nhận:
