Sau một năm làm việc cật lực, mọi gia đình đều rục rịch mua sắm, trang hoàng nhà cửa để chuẩn bị đón Tết. Vì là ngày lễ vui nhất trong năm nên chẳng gia đình nào tần ngần giữa chợ mà “chịu chơi” chi tiền trước những món đồ đắt đỏ để mang về nhà. Thế nhưng, việc tiêu pha hoang phí trong mấy ngày Tết như thế có ảnh hưởng gì đến đời sống gia đình?
Chiều vợ con hết mình
Là Trưởng phòng kế hoạch kinh doanh cho một ngân hàng có tiếng, cuối năm anh Bình được thưởng Tết khá rủng rỉnh. Vốn tính giản dị, dễ sống nên anh Bình dành hết số tiền thưởng cho vợ con mặc tình tiêu pha, mua sắm. Anh chỉ để lại một ít dành lì xì, lai rai và mua quà biếu bạn bè. Chị Loan vợ anh cứ như một bà hoàng vào những ngày Tết. Được chồng “phó thác” số tiền thưởng lớn, chị cùng các bà bạn dẫn nhau đi chăm sóc sắc đẹp, làm nail, uốn tóc, mua nhiều mỹ phẩm đắt tiền. Rồi chị đưa con đến các shop hàng hiệu để cho thằng bé mua giày dép, áo quần… đón Tết. Chưa hết, chiều nào chị cũng lang thang trong siêu thị (do siêu thị gần nhà) để mang về lỉnh kỉnh bánh mứt, chén bát, trái cây và nhiều thứ linh tinh khác cho nhà có không khí Tết và khoe mẽ với bạn bè. Chị còn vung tiền không tiếc tay vào những trang sức đắt tiền bằng bạc ở những cửa hiệu kim hoàn.
Vợ phung phí như thế nhưng anh Bình vẫn tỉnh bơ như không có chuyện gì. Thấy vợ mua nhiều thứ xa xỉ, anh vẫn cười tươi và nói: “Em coi mua thêm vài thứ đồ lưu niệm để chưng trong tủ kính cho nó xôm tụ. Em thích gì thì cứ mua nhé, hết tiền thì thôi. Tiền thưởng Tết mà!”. Được chồng khuyến khích, chị Loan càng mạnh tay hơn trong việc mua sắm, chẳng ngần ngại gì. Tuy nhiên, có một điều mà chị quên mất trong mấy ngày Tết đó là mua sắm cho chồng mình. Thấy chồng chỉ mặc những bộ đồ cũ, chị không màng hỏi xem anh thích gì hoặc chủ động mua quà về tặng chồng. Dù biết rằng anh Bình rất giản dị, nhưng một chiếc áo sơ-mi bất ngờ chắc có lẽ sẽ làm anh vui và hạnh phúc lắm.
Chính vì sợ hoang phí ấy mà cứ đến ra giêng là vợ chồng anh Bình “treo mỏ” dài dài. Vợ chồng và con anh thích cái gì, thèm cái gì cũng không dám mua vì quỹ gia đình bị thâm hụt do chị Loan mua sắm quá đà. Chị Loan quay về là bà nội trợ bình thường: không làm đẹp, không mua sắm, không hàng hiệu… Nhiều lúc ngồi rửa chén, chị cứ chặc lưỡi mãi: “Tết nhất đồ ăn ê hề mà không dùng, mang cho hết. Rồi bây giờ thèm rỏ dãi”. Chị nhận ra sự thừa mứa và hoang phí của mình nhưng cái Tết năm sau thì mọi chuyện vẫn đâu vào đấy. Cũng vì lý do này mà cuộc sống gia đình anh Bình chỉ ở mức trung bình chứ không bao giờ vươn lên khá giả hoặc có của ăn của để được.
Vay tiền ăn Tết
Dù gia đình nghèo, vợ chồng chỉ là công nhân may mặc với đồng lương ít ỏi, nhưng năm nào anh Thành – chị Thảo cũng ăn Tết hoành tráng. Do có “tiền sử” thiếu nợ nên vừa lãnh lương và tiền thưởng Tết xong thì nó “bốc hơi” mất. “Không lẽ Tết đến mà đìu hiu và thua sút bạn bè sao?”, chính vì cái suy nghĩ nông cạn đó mà hai vợ chồng đi vay nóng để có tiền ăn Tết.
Có tiền trong tay, hai vợ chồng sáng ngời đôi mắt, vội lên kế hoạch mua sắm hoành tráng. Vợ thì lo mua sắm quần áo, giày dép, làm đẹp và rất nhiều thực phẩm dự trữ. Còn chồng thì mua bia bọt và thức nhắm để Tết lai rai với chiến hữu.
Viện cớ đi chúc Tết hàng xóm, mấy ngày Tết anh Thành la cà khắp xóm để nhậu nhẹt từ sáng đến tối mới về nhà. Rượu vào, người lâng lâng, anh hào phóng móc tiền mua bia khao bạn bè không tiếc. Thậm chí đến nhà bạn, anh lì xì cho mấy đứa con của bạn toàn tờ 50 ngàn hoặc 100 ngàn đồng. Chồng đã sa đọa thế, chị vợ cũng cùng một giuộc. Mấy ngày Tết chị rủ rê bạn bè ra sau nhà đánh bài tứ sắc ăn tiền khá lớn. Chơi bài chán chê, cả nhóm đi Karaoke và Spa như những quý bà sành điệu. Vợ chồng còn rộng rãi đến mức cho bạn bè tá túc ở nhà mình trong mấy ngày Tết, kể cả khao luôn việc ăn uống, nhậu nhẹt phủ phê.
Nhưng sự vui sướng đó chỉ được mấy ngày. Sau Tết, hai vợ chồng vào công ty với tâm trạng uể oải cả về tinh thần lẫn thể xác. Mệt vì ăn chơi và rầu vì tiền vay nóng sắp đến hạn hoàn vốn. Hai vợ chồng lại tiếp tục nai lưng ra làm để trả nợ. Cứ thế, nợ vẫn thiếu triền miên mà không dứt.
Hãy đón Tết tiết kiệm
“Tích cốc phòng cơ, tích y phòng hàn” là câu thành ngữ muôn thuở vẫn còn nguyên giá trị. Mặc dù vào ngày Tết cổ truyền, nhà nhà đều vứt hết mọi buồn phiền, thiếu thốn để đón chào một năm mới tưng bừng, hoành tráng và mong sao vận may sẽ đến. Tuy nhiên, mỗi nhà mỗi cảnh, cần phải lượng sức mình, cân-đo-đong-đếm để lên kế hoạch đón Tết tiết kiệm, thanh bình. Hãy nghĩ vui là chính chứ không nên phô trương hình thức. Những gia đình thiếu thốn cần nên “thắt lưng buộc bụng”, đừng vì “sính” hai chữ hoành tráng để rồi sau đó ôm một khoản nợ to tướng trả hoài không dứt. Ngược lại, gia đình khá giả dù có của ăn của để nhưng cũng cần phải tiết kiệm, nhất là thực phẩm. Đừng vì dư tiền mà mua quá tay, sau đó mang đi bỏ hoặc đem cho người khác, như thế là lãng phí. Thế giới hiện nay có hơn một tỉ người đói, hãy tiết kiệm lương thực – thực phẩm như là cách cứu thế giới và làm giàu cho chính bản thân mình.
Nguyễn Duy (ĐSHĐ- Xuân Giáp Thìn)
